Gewoontes en formules: from scratch in een noodvaart

September 6th, 2014

Gezond eten is voor mij een prioriteit.

Mijn werk, mijn koor, een leefbaar huis, sociale contacten, meerdere keren per week sporten en boeken verslinden zijn OOK een prioriteit.

Ik eet 100% plantjes en minstens 80% gezond (niemand komt aan mijn plakje kandijkoek bij de lunch). Daarbij proberen we het ook een beetje betaalbaar te houden: we kopen wel eens sojayoghurt en regelmatig brood, tofu, tempeh en de een of andere plantenmelk, maar voor de rest komt bijna alles wat in de pan gaat als los identificeerbaar ingredient door de achterdeur binnen.

Hier worden daarom bonen geweekt, seitan gekneed, hummus geblenderd en broden gebakken. Ergens tussen dat werken, kwelen, dweilen, kletsen, fietsen, roeien, hardlopen en lezen door.

Nu heeft men hier in huis een redelijk hoog ecozonnestraalhippiezuurdesemgehalte – schijnbaar zijn er ook mensen die geen traantje van geluk plengen als er een nieuw soort boon bij de groenteboer ligt? Heb ik gehoord? Onvoorstelbaar. Maar in ieder geval, dit zijn een aantal dingen die wij doen om zo efficient mogelijk zoveel mogelijk plantvoer weg te knagen. Misschien zit er iets bij dat handig voor je is.

1. Formules. Met afstand hetgeen wat het beste voor me werkt. Ik gebruik formules voor salade, voor soep, voor roerbakgerechten, voor vanalles, en daardoor kun je met minimale breinkracht onder veel omstandigheden snel iets klaarmaken.

Bijvoorbeeld: lunchsalade is altijd handje groene groenten + 2 handjes boon (wat er op dat moment maar in de koelkast staat) + 1x iets gekookts (wat er op dat moment maar in de koelkast staat) + 1/2 fruit + 1x iets knapperigs (bv paprika) + 1x iets nats (bv tomaat) + 4 eetlepels aan zaden, pitten, noten, en dat soort dingen – ook weer, wat er toevallig in huis staat.

Op deze manier kun je als het tijd is om salade te maken gewoon van iedere categorie iets uit de koelkast op het aanrecht plempen, alles in stukken snijden, in het bakje, in de koelkast, klaar. Dat maakt de mentale drempel ontzettend veel lager. En je hebt elke dag een andere salade, terwijl je altijd genoeg peulvruchten en groene zooi binnenkrijgt.

2. Voorbereiding. Zie hierboven ‘wat er op dat moment maar in de koelkast staat’ – als je bijvoorbeeld groente snijdt / kookt voor in een curry, doe wat extra’s voor de salades van morgen en overmorgen. Dan hoef je bij het maken van de lunchsalade alleen maar een bakje uit de koelkast te trekken. Even simpel als het klinkt – je moet het alleen wel even doen. Op dezelfde manier: als je woensdag macaroni eet en je maakt 2x zoveel saus, heb je vrijdag binnen 5 minuten een bak lasagna in de oven staan. Ideaal als je nog moet zingen die avond.

3. Gewenning. Ik maak elke avond de lunchsalades van de volgende dag. Als dan de bonen in de koelkast (bijna) op zijn: gelijk nieuwe bonen in de week. Dan kan ik die de dag erna uit m’n werk koken en kunnen ze die avond weer mee voor het avondeten en de lunchsalades. Ik ben nog niet zover dat we 100% zelfgebakken brood hebben, maar daar probeer ik eenzelfde systeem voor aan te wennen.

4. Afvalbakrecepten. Als het even kan doen we 1x per week alle boodschappen (gelukkig deel ik het huis met een ex-folderbezorger en hebben we van die enorme fietstassen). Dat betekent dat er aan het eind van de week wel wat verpieterende groente in de koelkast ligt. Dat is totaal geen probleem, want die kunnen allemaal in de linzensoep. Superlekker en je hebt voor drie dagen je eiwitten geregeld.

5. Weekends. Er zijn een aantal dingen die ik periodiek maak. Ik probeer om het weekend iets ‘vooruit’ te koken: seitan, hummus, falafel, bonenburgers, dat soort dingen. Zo fijn als je thuiskomt en TOTAAL geen zin hebt om te koken, dan kun je het gewoon uit de vriezer trekken.

Zo rollen wij! En jullie? :)

Fietsvoer

September 4th, 2014

Ik ben intussen lang genoeg veganist om me niet meer in concreto te herinneren hoe het leven als vegetariër eruitzag. Kerstdiners, zeezeiltochten, housewarmings met 40 mee-etende gasten en de dagelijkse lunchsalade, geen probleem.

Maar dan: de fietstrip.

Ter ere van mijn verjaardag en ons zoveeljarig samenzijn gingen mijn omnivoor en ik een weekendje fietsen: vrijdag de wonderschone (echt) knooppuntenroute, zaterdag een dagje cultuur, en zondag langs de ook wel aardige maar vooral snelle directe route weer naar huis, zodat we nog een middag overhadden om weer voor te bereiden op de werkweek. Tussendoor sliepen we op een boerderijcamping.

Het beviel fantastisch en we gaan het veel, veel vaker doen. Alleen wil je ook nog wat budget overhouden voor de rest van je sociale leven en is het hypotheektechnisch niet zo handig om twee keer per weekend uit eten te gaan. Dus! Koken on the road, lees voor ‘road’ in de praktijk ‘weiland’ of ‘grondzeil’, maar dat klinkt minder rock ‘n roll.

De driedubbele uitdaging is deze:

  1. Wij eten slechts plantjes.
  2. Wij zijn redelijk reusachtig.
  3. O en of het ook minstens medium gezond kan maar wel echt lekker en ook goedkoop, gaarne.

Punt 1 is geen nieuws en de implicaties lijken me ook wel duidelijk. Punt 2 is een interessante. Meneer Omnivoor en ik wegen samen 155 kilo en als hij rechtopstaat en ik op zijn hoofd sta krijgt hij een zere nek en breek ik waarschijnlijk wat op weg naar beneden, in elk geval, gemiddeld zijn we 1.97 meter lang. Dat betekent: extra lange matjes, extra lange slaapzakken, extra lange tent, extra lange kleren, extra grote pannen, extra supermega GEEN ruimte over in de tassen.

(En je fietstassen goed afstellen zodat je er niet elke keer tegenaan schopt met je grote poten, maar dat is voor het eten niet relevant.)

Nu moet ik dus recepten gaan vinden of verzinnen die je na 60 tot 100 kilometer in een half uurtje op je eenpits brandertje in elkaar michelinstert en tot die tijd geen ruimte innemen en ook niks wegen.

Wat hier niet ondervalt: zakjes gevriesdroogde maaltijden, want duur, saai, veel afval, en in welk universum is 1200 calorieen een maaltijd voor 2 personen? Smurfenland?

Wat hier WEL ondervalt: uhm.

Daar zit hem dus het probleem.

Wordt vervolgd, hoop ik.

 

tags: | categories: Achtergronden, Leven | 3 comments »

De soep van mijn moeder

May 29th, 2014

Afgelopen week heb ik per ongeluk voor 50 man gekookt (we dachten niet dat er zoveel mensen zouden komen opdagen). De meerderheid had schijnbaar niet door dat het allemaal 100% plantjes was! Altijd leuk, en met veel dank aan Isa.

Ook veel dank aan mijn moeder, die niet alleen de neefjes en nichtjes bezig wist te houden maar ook twee enorme pannen soep te fabrieken. Dat was een grote hit bij het verzameld publiek (en het was dus ook binnen een kwartier op, en jammerdebammer voor iedereen die een tweede portie wilde).

“Wat is het recept?” vroeg een buurman.

“Nou,” zei m’n moeder, “euh, knolselderij… en van die dingen die je in de soep doet.”

Bij deze.

tags: | categories: Avondeten, Lunch | no comments »

Aardappeltjes uit de oven (met kruiden uit de tuin)

May 6th, 2014

Meneer Omnivoor is een aardappeleter. Ik ben geen aardappelkoker. Gelukkig voor hem is hij dat zelf wel.

Aardappeltjes uit de oven

Voor twee personen met honger

600 gr aardappeltjes, bv rode krieltjes, gewassen en door de helft gesneden
2 eetlepels olijfolie
4 teentjes knoflook, fijngehakt
2 takjes rozemarijn, alleen de blaadjes, fijngehakt
2 takjes oregano, alleen de blaadjes, fijngehakt
3 takjes tijm, alleen de bl… nou ja, je snapt het
Zout en peper

Verwarm de oven voor op 200 graden.
Meng in een kommetje de olie met de kruiden, de knoflook, het zout en de peper. Schep de aardappels om met de olie tot alle aardappels een beetje bedekt zijn.

Bak de aardappeltjes 20 minuten tot een half uur.

Probeer jezelf ervan te overtuigen dat je ook nog iets anders moet eten.

Pindasoep

May 4th, 2014

De afgelopen twee weken hebben we zo goed als alles uit het groentepakket in de sla gegooid (ik ontdek nu dat ik mijn eigen salade-formule waarschijnlijk niet gepost heb, schande) dus was er weinig receptelijks te delen.

Deze week zat er echter in het groentepakket

* Snijbonen
* 2 courgettes
* Bloemkool
* Kerstomaatjes
* Sla

Waarbij bloemkool equivalent is aan curry (stay tuned) en courgettes al snel leiden tot pindasoep.

Bij deze pindasoep is het nuttig om te weten dat men hier ten huize gemiddeld 1.97m lang is, licht ondergewicht heeft en dagelijks behoorlijk wat fiets- en breinkilometers maakt. Wij eten graag Veel en Vullend. Vandaar dat er niet alleen stevige hoeveelheden pindakaas en bonen in de soep gaan, maar ook rijst. Mocht je minder van de calorieën zijn, dan zou ik beginnen met de rijst eruit te laten.

Pindasoep
Voor 4 personen met stevige trek
* 2 uien, gesnipperd
* 4 teentjes knoflook, kleingehakt
* 4 centimeter duimdikke gember (of equivalent volume), geraspt
* 8 snijbonen, in vierkantjes
* 1 courgette, in kwartmaantjes
* Dit is een goed moment om de stammetjes van je broccoli op te maken als je dat hebt
* 3 peentjes of 5 wortels-van-de-bos of 1/2 winterpeen, in rondjes, halve- of kwartmaantjes
* 1 paprika, in blokjes
* 2 kopjes gekookte kikkererwten als je ECHT trek hebt
* 120g zilvervliesrijst
* 8 eetlepels pindakaas
* 2 eetlepels sojasaus
* 1 eetlepel komijn
* (witte) peper

Fruit de ui, knoflook en gember op laag vuur. Voeg de courgette, wortel en (als je die hebt) broccoli toe. Laat 5 minuten bakken. Doe de rest behalve de pindakaas erbij. Voeg water toe tot het een vingerbreedte boven de groenten staat. Laat 10 minuten zachtjes doorkoken.

Roer de pindakaas erdoor. Dat gaat niet in 1 keer, maar niet getreurd, alles komt goed! Laat 5 minuten sudderen. Roer nog eens. Nu wil het wel. MAGIC. Proef of je alles zout en pittig genoeg vindt, zo niet, doe er wat aan. Controleer of de wortels en rijst gaar zijn, zo nee, laat nog even doorpruttelen.

Is lekker met brood maar kan ook zonder.

tags: | categories: Avondeten | no comments »

Macaroni groen

April 16th, 2014

Het groentepakket van vorige week had onder meer

  • koolrabi
  • sla
  • bleekselderij
  • spitskool
  • prei

Wat moet een mens met koolrabi, is dan de natuurlijke vraag, en dat is eigenlijk een vreemde vraag want koolrabi is net aardappel maar dan lichter, lekkerder. Het antwoord is dus “befobbeld wat je met een aardappel zou doen, meiske.”

Groene macaroni met roerbakgroenten (ofwel ‘macaroni met snotsaus’)

Voor drie grote eters:

300g volkoren macaroni

Snotsaus
2 rijpe avocado’s
3 eetlepels pesto (die van AH bio is kaasloos)
sap van 1 limoen
Peper ‘naar smaak’

Roerbakgroenten
1/2 kleine spitskool uit het groentepakket, ongeveer 1/4 gewone spitskool, klein gesneden
1 prei of 2 uien of 4 lenteuitjes, klein gesneden
Knoflook
1/2 koolrabi, in blokjes
1/4 knolselderij (nog zo’n “wat moet je ermee” die langs niet-groentepakket-weg in de koelkast was beland), in blokjes
2 stengels bleekselderij, overdwars in halvemaantjes
1 groene paprika, in vierkantjes

Bak eerst de ui, dan de kool erbij, dan de knoflook, en zet het water voor de pasta op (met veel zout). Als je daarmee klaar bent kunnen de koolrabi en bleekselderij erbij. Als je daarmee klaar bent kookt het water hopelijk en kan de macaroni er in.

De paprika en bleekselderij zijn naar smaak eerder of later bij te voegen: wil je nog iets knapperigs of niet?

Pureer de avocado’s met de pesto en de limoen. Doe er een beetje kookvocht van de pasta bij als het te dik is.

Giet de pasta af en zet het terug op het vuur. Doe de saus erbij en schep het om tot het een beetje warm is. Zet op tafel, etc.

Risotto met eind-van-de-winter-groenten

April 2nd, 2014

Deze week verblijdde het groentepakket me met

  • prei
  • aubergine
  • bieten (rode)
  • champignons (kastanje)
  • paprika (punt)

De bieten (rode) ga ik roosteren voor in de salade, komt goed uit want ik moest ook nog knoflook roosteren (gewoon een half uur tot een uur in de oven, profit). De aubergines zijn nog een beetje hard. Die mogen dus een paar dagen mediteren over hun lot, en dan snijden we ze in plakken, worden ze gebakken en eten we ze met hummus en geroosterde tomaat.

De champignons (kastanje), paprika (punt), en een van de preien gaan met de courgette van vorige week en een wortel kleingesneden de pan in om even een warming-up te doen voordat ze gezelschap krijgen van een kopje risottorijst, een glas witte wijn, en om de paar minuten een lepel groentebouillon.

Venkelsoep

March 29th, 2014

Deze week in het groentepakket:

  • 1 komkommer
  • 1 courgette
  • 2 venkels
  • 1 zakje winterpostelein
    en misschien nog iets maar dat ben ik dan vergeten.

De winterpostelein hebben we op de pizza gedaan (na het bakken). Net doen alsof het gezond is, pizza. In elk geval was het lekker. Voor de komkommer en courgette hoef ik geen snood plan te bedenken, die komen toch wel op. De venkel daarentegen heb ik niet elke week in huis.

De bollen roken heerlijk, ik verbeeld me dan gelijk dat dat komt doordat het biologisch is. Omdat ze het wel aan leken te kunnen gingen ze de soep in (anders zou ik ze stomen voor in de salade, dan proef je het ook nog wel als het wat minder enthousiaste venkel is).

In de venkelsoep:

  1. 2 bollen venkel
  2. 2 uien
  3. zes aardappels
  4. 250g witte bonen (een nacht geweekt, of uitgelekt uit een potje)
  5. 5 teentjes knoflook
  6. Zout en witte peper

Fruit de uien aan, gooi de rest erbij, wat water tot het half onderstaat, en laat het ±20 minuten doorkoken (langer als je a. gedroogde bonen gebruikt en b. geen snelkookpan hebt). Staafmixer of blender toepassen en klaar! Dikke, romige soep. Wij aten het met brood en hummus. Zoals alles.

 

Boek: Vegan with a Vengeance

December 11th, 2012

“Vegan with a Vengeance” is eigenlijk het omgekeerde van “Puur Plantaardig”. Die laatste ziet er prachtig uit maar stelde me zwaar teleur. VwaV daarentegen heeft precies 0 foto’s en is behoorlijk onoverzichtelijk, maar, oh, het eten!

Dit, dames en heren, is Het Boek met Het Recept van De Chili. Ik maakte De Chili voor een duo-verjaardagsfeestje met 1 veganist en 22 omnivoren en nadat de rook was opgetrokken (dit is chili met chili) wilden ze allemaal het recept. Nou ja, niet allemaal, maar in elk geval mijn schoonmoeder wel en dat telt al voldoende.

Veel recepten in dit boek vragen om zes of zeven verschillende soorten specerijen. Ik bleek ze doorgaans gewoon in huis te hebben. Als je één keer de lokale toko plundert kun je jaren verder.

Dit boek doet aan intimiderende ingrediëntenlijstjes en Amerikaanse maten. Maar de cups en spoons die je daarvoor nodig hebt hangen tegenwoordig al bij de Albert Heijn, dus laat je daardoor vooral niet tegenhouden. En dat intimiderende is alleen op het eerste gezicht. Alles wordt vaker gebruikt dus na een paar recepten zul je zien dat je het al in huis hebt. En ondertussen leer je koken, trouwens.

Ik kan het niet genoeg aanraden!

(Voor een voorbeeld van de intimiderende ingrediënten plus de heerlijkheid van de gerechten, zie bijvoorbeeld de “Jerk Sloppy Joes” op het blog van Moskowitz.)

Weekmenu week 47-48

November 30th, 2012

Deze week was meneer Omnivoor drie avonden weg, wat betekende dat ik me uit kon leven met dingen die hij “een beetje erg veganistisch” noemt (hetgeen makkelijk te fixen is met pindasaus, maar daar heb ik niet altijd zin in). Verder moesten de restjes van een feestje worden verwerkt: de chili (voor 20 man) was schoon op, maar er was nog flink wat hummus en tapenade. En kazen, trouwens, want mijn moeder is een natuurkracht en als zij vindt dat er kaas moet komen komt er kaas.

Woensdag: Linzensoep, brood, tapenade, hummus
Donderdag: Rijst met olijven, paddestoelen en groene linzen (en een restje soep)
Vrijdag: gebakken aardappels, falafel en tuinboontjes
Zaterdag: “Pasta uit de oven” (lasagne met macaroni ipv bladen. Tip: doe hummus door de tomatensaus.)
Zondag: Kikkererwten/spinaziecurry (uit Vegan with a Vengeance, ik probeer elke week iets nieuws te koken)
Maandag: risotto
Dinsdag: pompoensoep met brood, tapenade, en rare kaas voor meneer Omnivoor
Woensdag: Restjes van de curry
Donderdag: Aardappeltjes uit de oven, rodekool met appel en gember, seitanworstjes met olijf en tomaat, kikkererwtenjus (uit Vegan with a Vengeance)
Vrijdag: Rijst met eekhoorntjesbrood, spinazie, kikkererwten en kikkererwtenjus (die gaat nog wel eens langskomen want ik maakte per ongeluk een liter).

Ik had deze week mijn laatste dag (avond) als docent op het huiswerkinstituut. Vanaf volgende week werk ik als programmeur bij een IT-bedrijf. Mijn eerste negen-tot-half-zes-baan! Ik ben benieuwd wat dit voor onze kook- en eetgewoonten gaat betekenen want, zoals mijn omnivoor laatst tegen een vriend zei: “Het is goed in evenwicht, de ene keer kookt Anna, de andere keer ook.” Dat gaat een stuk lastiger als je niet meer om drie uur pas op je werk hoeft te zijn. Aan de andere kant, het is vast makkelijker als je niet om negen uur pas terug bent. We gaan het meemaken.